Η αντικατάσταση του κ. Σπύρου Ζάρκου από την κα Ιωάννα Σεληνιωτάκη, μπορεί να αποτελεί απλή αλλαγή προσώπου στην Διεύθυνση Εποπτείας Ιδιωτικής Ασφάλισης, λόγω εσωτερικών μετακινήσεων στην Τράπεζα της Ελλάδος ή/και λόγω προαγωγής του κ. Ζάρκου και μετακίνησής του στη Διεύθυνση Εποπτείας Πιστωτικού Συστήματος; Κατά την άποψή μας, όχι.
Καταρχήν, η ασφαλιστική αγορά αποτελεί μια ζωντανή, δύσκολη και συνεχώς μεταλλασσόμενη αγορά με πολλές και διαφορετικές συμμετοχές. Ασφαλιστικές εταιρείες, Υποκαταστήματα Ασφαλιστικών Εταιρειών, Εταιρείες ΕΠΥ, Αλληλασφαλιστικοί Συνεταιρισμοί, Μεσίτες, Πράκτορες, Ασφαλιστικοί Σύμβουλοι, Συντονιστές, Συνδεδεμένοι Διαμεσολαβητές, Ασφαλιστικοί Υπάλληλοι και Τράπεζες, αποτελούν μέρη της αγοράς, με ιδιαιτερότητες και επί μέρους προβλήματα και απαιτήσεις.
Παράλληλα, τα παραγόμενα και διακινούμενα από την αγορά αυτή προϊόντα είναι χιλιάδες και κινούνται σε μια ευρύτατη γκάμα, από την απλή ασφάλιση αποζημίωση ενός ατυχήματος μέχρι την προνομιακή επένδυση τεραστίων ποσών. Ας μην ξεχνάμε, ότι η ασφαλιστική αγορά διεθνώς αποτελεί τον μεγαλύτερο θεσμικό επενδυτή.
Σε μια μικρή χώρα όπως η Ελλάδα και σε μια ποσοτικά (και ποιοτικά;) μη ανεπτυγμένη ασφαλιστική αγορά, που ταλανίζεται από παλαιές αμαρτίες και που συνολικά βρίσκεται σε μεταβατική περίοδο, η προσωπικότητα του Επόπτη διαδραματίζει σπουδαίο ρόλο. Η τυποποιημένη απρόσωπη διαδικασία παρακολούθησης της αγοράς, έκδοσης κανονιστικών πλαισίων και διενέργειας ελέγχων, μπορεί να φαντάζει άψογη και αντικειμενική για μια ώριμη και ανεπτυγμένη αγορά, αλλά αντίθετα αποτελεί ωρολογιακή βόμβα σε μια αγορά σαν τη δική μας και ιδιαίτερα σε μια περίοδο που η χώρα, η οικονομία και η κοινωνία, επί μια πενταετία, βρίσκονται στο χείλος της καταστροφής.
Η εποπτεία της ελληνικής ασφαλιστικής αγοράς απαιτεί ισχυρή προσωπικότητα με γνώση σε βάθος:
• της ιστορικής διαδρομής των τελευταίων σαράντα ετών,
• των όσων έχουν διαδραματισθεί την τελευταία πενταετία,
• της σημερινής δομής λειτουργίας της,
• των εκκρεμούντων παλαιών προβλημάτων,
• αλλά και της μεγάλης πρόκλησης εφαρμογής των όσων προβλέπονται στις πράξεις 30 και 31 που υποτίθεται ότι ήδη ισχύουν από 1ης Ιανουαρίου 2014.
Ταυτοχρόνως, απαιτεί γνώση προσώπων και χτίσιμο ισχυρών σχέσεων εμπιστοσύνης με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.
Όπως φαίνεται ο κ. Ζάρκος δεν μπόρεσε να χτίσει αυτές τις σχέσεις στο διάστημα των 16 μηνών που λειτούργησε ως Επόπτης. Αν πέτυχε ή όχι στον ρόλο του, υπάρχουν άλλοι να το κρίνουν, αλλά το μοντέλο που εφάρμοσε δεν “κέρδισε” την ασφαλιστική αγορά. Αντίθετα, θα λέγαμε ότι άφησε πολλά προβλήματα πίσω του και πυροδότησε μια ιδιαίτερη όξυνση μεταξύ των δύο βασικών λειτουργών της ασφαλιστικής αγοράς, των εταιρειών και των διαμεσολαβητών.
Η τοποθέτηση της κας Ιωάννας Σεληνιωτάκη συνοδεύεται με αναδιάρθρωση και της οργανωτικής δομής της Τράπεζας, έτσι ώστε να παρέμβει ακόμα περισσότερο στην αγορά και να λειτουργήσει ως “Εποπτεία”. Για παράδειγμα, η δημιουργία της νέας Διεύθυνσης ειδικά για τους ελέγχους. Είναι η Διεύθυνση “Επιθεώρησης Εποπτευομένων Εταιρειών”. Τι σημαίνει αυτό; Επανασχεδιασμός και εντατικοποίηση των ελέγχων στην αγορά, προς κάθε κατεύθυνση.
Σήμερα Παρασκευή 2/5/2014 υπάρχει προγραμματισμένη συνάντηση της ΔΕΙΑ με την ΕΑΔΕ με κύριο αντικείμενο τους όρους που περιέχονται στις νέες συμβάσεις συνεργασίας που καλούνται να υπογράψουν οι Διαμεσολαβητές, σε εφαρμογή των πράξεων 30 και 31 της ΤτΕ. Θα γίνει “φιλολογική” συζήτηση ή θα τεθούν κωδικοποιημένα τα επίμαχα σημεία ώστε να απαιτούνται και συγκεκριμένες απαντήσεις; Θα τεθούν και θα διευκρινιστούν ο ρόλος, οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα καθενός ή θα συζητάμε γενικώς για “ασφαλιστικές επιχειρήσεις” και για “ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές”; Θεωρεί η Εποπτική Αρχή ότι έχει λύσει όλα τα άλλα προβλήματα ώστε να εξαντλήσει την αυστηρότητά της στο χ έντυπο που θα πρέπει να συμπληρώνει ή στο χ αρχείο που θα πρέπει να τηρεί κάθε διαμεσολαβητής;
Υπάρχουν πολλά και σοβαρά ανοικτά προβλήματα. Για την ανάπτυξή της, η αγορά απαιτεί ξεκάθαρες θέσεις και διασαφηνισμένους ρόλους. Ας συνδέσει το όνομά της και την (ελπίζουμε και ευχόμαστε μακρόβια) θητεία της η κα Ιωάννα Σεληνιωτάκη με επίλυση βασικών θεμάτων που χρονίζουν, με οριοθέτηση του ρόλου κάθε εμπλεκόμενου στην ασφαλιστική δραστηριότητα και με ιεράρχηση των αναγκών. αν συμβούν αυτά, η αγορά θα αυτορυθμισθεί σε ένα μεγάλο βαθμό. Και το κυριότερο, ας πρωτοστατήσει στην οικοδόμηση υγιών σχέσεων αλληλοσεβασμού με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, βασιζόμενη σε ένα εξωστρεφές και αναπτυξιακό μοντέλο. Αυτό χρειάζεται καταρχήν η αγορά.
