Πριν την κρίσιμη έκτακτη ψηφοφορία για την πρώτη δεσμίδα μέτρων που πρότεινε η Επιτροπή για να βοηθήσει τα κράτη μέλη να αντιμετωπίσουν την πανδημία με τρόπο αποτελεσματικό και συντονισμένο, οι ευρωβουλευτές κάλεσαν τις χώρες της ΕΕ να συνεργαστούν και να κρατήσουν τα εσωτερικά σύνορα ανοιχτά ώστε να συνεχιστεί η διάθεση ιατροφαρμακευτικού εξοπλισμού και άλλων απαραίτητων αγαθών.
Σεβόμενοι τα αυστηρά μέτρα υγιεινής, κορυφαίοι ευρωβουλευτές από όλες τις πολιτικές ομάδες συγκεντρώθηκαν για την ειδική σύνοδο της ολομέλειας στο ημικύκλιο του Κοινοβουλίου στις Βρυξέλλες την Πέμπτη, με άλλους να παρακολουθούν τη συζήτηση από τα σπίτια τους. Χάρη στις ειδικές διαδικασίες που θεσπίστηκαν, όλοι οι ευρωβουλευτές είχαν τη δυνατότητα να ψηφίσουν εξ αποστάσεως: 687 συμμετείχαν στην πρώτη ψηφοφορία για την έγκριση της διαδικασίας κατεπείγοντος.
Κηρύσσοντας την έναρξη της συζήτησης, ο πρόεδρος David Sassoli επανέλαβε ότι το Κοινοβούλιο δεν θα σταματήσει να λειτουργεί παρά την πανδημία. «Αυτός είναι ο μόνος τρόπος να συνεχίσουμε να υπηρετούμε τους πολίτες, τις κοινότητές μας και τους επαγγελματίες στον τομέα της υγείας που θυσιάζονται στις πτέρυγες των νοσοκομείων μας σε όλη την Ευρώπη», είπε ο πρόεδρος. «Το Κοινοβούλιο θα συνεχίσει να επιτελεί το δημοκρατικό του καθήκον», πρόσθεσε.
Τονίζοντας την ανάγκη για κοινή δράση και τη διατήρηση της κοινής αγοράς, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen είπε: «Όταν χρειάστηκε πνεύμα συνεργασίας, πολλοί απάντησαν εγωιστικά. Τα πράγματα ωστόσο βελτιώνονται. Η ελεύθερη διακίνηση αγαθών και υπηρεσιών είναι ο μόνος τρόπος να φτάσει ο εξοπλισμός εκεί που χρειάζεται. Τα εμπόδια μεταξύ μας δεν έχουν κανένα νόημα! Οι πολίτες τις Ευρώπης θα θυμούνται τις αποφάσεις και τις ενέργειες που παίρνουμε σήμερα».
Ο Esteban González Pons (ΕΛΚ, Ισπανία) είπε: «Χρειαζόμαστε την Ευρώπη που βγαίνει κάθε βράδυ στο μπαλκόνι να χειροκροτήσει γιατρούς και νοσηλευτές». Συμφωνώντας με την πρόεδρο της Επιτροπής, ζήτησε να διοχετευθούν πόροι στις κατά τόπους δομές υγείας και να υπάρξουν εγγυήσεις για την ελεύθερη διακίνηση ιατροφαρμακευτικού εξοπλισμού και αγαθών. Απηύθυνε επίσης κάλεσμα για τη διατήρηση των δημοκρατικών συστημάτων, επενδύσεις στην έρευνα και αλληλεγγύη μεταξύ των ηγετών των οποίων «το ευρωπαϊκό πνεύμα κλονίζεται».
«Οι σημερινές αποφάσεις δεν είναι παρά το πρώτο βήμα», είπε ο Javier Moreno Sánchez (Σοσιαλιστές, Ισπανία), τονίζοντας ότι θα πρέπει να υποβληθεί ένα νέο «σχέδιο Μάρσαλ» από την ΕΕ, χρηματοδοτούμενο από ένα κοινό μηχανισμό δημόσιου δανεισμού σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς ένα ταμείο ανεργίας της ΕΕ, για το μετριασμό των κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων της κρίσης του COVID-19.
«Αν η Ευρώπη οικοδομήθηκε γύρω από την οικονομική και νομισματική αλληλεγγύη, η αλληλεγγύη στην υγεία είναι ακόμα πιο απαραίτητη» είπε ο Dominique Riquet (Renew, Γαλλία). Εξέφρασε τη στήριξή του για τα μέτρα για τις «πτήσεις φαντάσματα» και δήλωσε ότι οι καλά οργανωμένες αλυσίδες παραγωγής και διανομής είναι ο μόνος τρόπος να σταθεροποιηθεί η Ευρώπη και να καταπολεμηθεί η ασθένεια. «Θέλω να ισχύσει το γνωστό ρητό για την Ευρώπη και τους πολίτες της: ό,τι δε μας σκοτώνει μας κάνει πιο δυνατούς», κατέληξε.
Ο Nicolas Bay (ID, Γαλλία) επέκρινε την αντίδραση της ΕΕ: «Αντιμετωπίζουμε μια μεγάλη πρόκληση και εσείς είστε απόντες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει θέσει τους Ευρωπαίους σε κίνδυνο. Η ΕΕ δεν είναι ικανή ούτε να συντονίσει τα μέτρα που παίρνουν τα κράτη μέλη. Η κρίση του COVID-19 είναι άλλο ένα πλήγμα, ίσως το τελειωτικό, σε μία ανίκανη γραφειοκρατία», δήλωσε.
Οι ευχαριστίες και η ευγνωμοσύνη δεν επαρκούν, είπε η Ska Keller (Πράσινοι, Γερμανία), καλώντας να επεκταθεί η βοήθεια της ΕΕ και στα δυτικά Βαλκάνια. Οι Πράσινοι ζητούν την οικονομική ενίσχυση όσων έχουν απολέσει το εισόδημά τους και την διασφάλιση, μέσω της έκδοσης ευρωπαϊκών ομολόγων («coronabonds»), της σταθερότητας των χωρών της ΕΕ. Αυτοί οι δύσκολοι καιροί «δεν είναι δικαιολογία για να υποσκαφθούν οι δημοκρατικές δομές». Οι κυβερνήσεις πρέπει να παραμείνουν υπό τον έλεγχο των εθνικών κοινοβουλίων, προσέθεσε.
Ο Derk Jan Eppink (Συντηρητικοί, Ολλανδία) πρότεινε μια «διαφορετική, ρεαλιστική απάντηση στην κρίση. Τα νέα ευρωομόλογα δε θα είναι αποτελεσματικά στην αναθέρμανση της ευρωπαϊκής οικονομίας. Οι άνθρωποι χρειάζονται άμεσα χρήματα. Οι κεντρικές τράπεζες των κρατών μελών θα πρέπει να παράσχουν δάνεια με μηδενικό επιτόκιο σε πολίτες και επιχειρήσεις».
«Αν η Ευρώπη νοιαζόταν θα φρόντιζε τους εργαζομένους της σε κρίσιμους τομείς. Αντί να χειροκροτούμε το προσωπικό των νοσοκομείων, τους ταμίες, τους ανθρώπους στους οποίους στηριζόμαστε για τις ζωές μας, ας τους βοηθήσουμε», είπε η Manon Aubry (Ευρωπαϊκή Αριστερά, Γαλλία), απευθύνοντας έκκληση να μοιραστεί το βάρος της παραγωγής ιατροφαρμακευτικού εξοπλισμού, καθώς και για μια συντονισμένη στρατηγική για την άρση της απαγόρευσης κυκλοφορίας.
