Μνήμες από τους καταστροφικούς σεισμούς που έχουν πλήξει την ελληνική επικράτεια φέρνει η ανείπωτη τραγωδία στο Νεπάλ, ενώ για μία ακόμη φορά στο προσκήνιο βρίσκεται το ζήτημα των ανασφάλιστων κατοικιών και των κρατικών αποζημιώσεων σε περιπτώσεις φυσικών και άλλων καταστροφών.
Γιατί μπορεί οι επιστήμονες, στην πλειονότητά τους να εκτιμούν ότι το ξύπνημα του Εγκέλαδου στην Ασία δεν θα προκαλέσει ντόμινο ικανό να επηρεάσει τον Ελλαδικό χώρο, όμως το σίγουρο είναι ότι οι εικόνες από τη χώρα των Ιμαλαΐων μας υπενθυμίζουν ότι κατοικούμε στην πρώτη σε σεισμική δραστηριότητα χώρα στην Ευρώπη.
Την ίδια ώρα, η εικόνα της αγοράς στον κλάδο ασφάλισης κατοικίας είναι μάλλον απογοητευτική. Όπως αναφέρουν αρμόδια στελέχη και ειδικοί επιστήμονες του κλάδου, σε ειδικό αφιέρωμα για την ασφάλιση κατοικίας που δημοσιεύεται στο «Ασφαλιστικό Marketing» του Μαΐου, είναι μάλλον απογοητευτική. Η αγορά παρουσιάζει χαμηλή ανάπτυξη και περιορίζεται στα επίπεδα του 10%-15%, συμπεριλαμβανομένης, μάλιστα της υποχρεωτικής ασφάλισης για την λήξη στεγαστικών δανείων.
Στο μεταξύ, στο εξωτερικό τα αντίστοιχα ποσοστά διαμορφώνονται στα… δυσθεώρητα για την ελληνική πραγματικότητα ύψη του 75%-80%. Κατά συνέπεια, τα περιθώρια ανάπτυξης είναι τεράστια, όμως πρέπει αφενός να υπάρχει η πολιτική βούληση και αφετέρου να ληφθούν υπόψη όλα τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της εγχώριας αγοράς, έτσι ώστε να δοθούν τα κατάλληλα φορολογικά και άλλα κίνητρα που θα ωθήσουν τους ιδιοκτήτες να ασφαλιστούν. Γιατί πολύ απλά το κράτος έχει δείξει ότι δεν μπορεί να σηκώσει μόνο του το βάρος των αποζημιώσεων σε περιπτώσεις καταστροφών.
Στο αφιέρωμα του Ασφαλιστικού Marketing εξετάζονται όλες τις πτυχές του θέματος, ωστόσο, με αφορμή τον σεισμό-γίγαντα στο Νεπάλ που προκάλεσε τον τρόμο και μετακίνησε στην κυριολεξία μία ολόκληρη χώρα, αξίζει να δούμε τα στατιστικά στοιχεία για τη σεισμική δραστηριότητα στον ελληνικό χώρο.
Και μόνο το γεγονός ότι από την Παρασκευή 24 Απριλίου 2014 έως την Τρίτη 28 Απριλίου έχουν ήδη καταγραφεί 151 σεισμικές δονήσεις στον ελληνικό χώρο, αν και περιορισμένου μεγέθους 2-4,4 της κλίμακας ρίχτερ, είναι ενδεικτικό της «ενεργητικότητας» της περιοχής μας και επιβεβαιώνει το γεγονός ότι η Ελλάδα είναι η πρώτη σε σεισμική δραστηριότητα χώρα στην Ευρώπη.
Συνολικά στη χώρα έχουν καταστραφεί από σεισμούς εκατοντάδες χιλιάδες κατοικίες και άλλες τόσες έχουν υποστεί σοβαρότατες βλάβες.
Η ισχυρότερη σεισμική δόνηση που έχει καταγραφεί ποτέ στην Ελλάδα ήταν στον Αρχάγγελο της Ρόδου στις 26 Ιουνίου του 1926. Ο κολοσσιαίος σεισμός των 8 ρίχτερ, ισοπέδωσε στην κυριολεξία τον Αρχάγγελο και έγινε αισθητός μέχρι το Κάιρο, την Κωνσταντινούπολη και την Κύπρο. Κατέρρευσαν πάνω από 3.000 σπίτια, ενώ πολλές κατοικίες υπέστησαν ανεπανόρθωτες βλάβες.
Ο δεύτερος τη τάξει σεισμός, ως προς το μέγεθος, σημειώθηκε στις αρχές του περασμένου αιώνα στα Κύθηρα. Τα Μητάτα συγκλονίστηκαν από τα 7,9 ρίχτερ του Εγκέλαδου, με αποτέλεσμα να υπάρξουν σημαντικές ζημιές σε Λακωνία, Κόρινθο και Σαντορίνη, ενώ η δόνηση έγινε αισθητή μέχρι τη Μάλτα, τη Βεγγάλη και τη Μικρά Ασία.
Από κει και πέρα, σεισμούς της τάξης των 7,5 ρίχτερ έχουν δώσει η Χαλκιδική (1905) και η Αμοργός (1956), ενώ σειμοί 7,2 ρίχτερ έχουν καταγραφεί σε Σπάρτη (1926), Κεφαλονιά (1953) και Ρόδο (1957). Σημειώνεται ότι ο σεισμός του 1953 στο Αργοστόλι προκάλεσε την καταστροφή πάνω από 28.000 σπιτιών.
Άλλοι πέντε σεισμοί έχουν «αγγίξει» τα 7 ρίχτερ, σε Άγιο Ευστράτιο, Χαλκιδική, Λασίθι, Μεσσηνία και Καρδίτσα.
Το 1986 ο σεισμός των 6 ρίχτερ άλλαξε μια ολόκληρη πόλη. Από τις περίπου 9.000 κατοικίες στην Καλαμάτα, δέχτηκαν πλήγμα πάνω από τις μισές, καθώς το 20% κρίθηκαν κατεδαφιστέες, το 16% υπέστησαν σοβαρές βλάβες και το 36% περιορισμένες βλάβες.
Επίσης καταστροφικοί σεισμοί, ο αντίκτυπος των οποίων επηρεάζει τις ζωές των κατοίκων μέχρι σήμερα ήταν ο σεισμός των 6,1 ρίχτερ τον Ιούνιο του 1995 στο Αίγιο και ο αντίστοιχου μεγέθους σεισμός της Πάρνηθας στις 7 Σεπτεμβρίου του 1999. Στην Αθήνα οι ζημιές ήταν τεράστιες λόγω του μικρού εστιακού βάθους. Περίπου 40.000 οικογένειες έμεινα άστεγες, ενώ οι μνήμες από τα συντρίμμια της Ρικομέξ και άλλων βιομηχανιών είναι ακόμη χαραγμένες στη μνήμη του κόσμου. Στο Αίγιο, από τα 8.1555 κτίρια που επιθεωρήθηκαν τα 2.000 είχαν καταρρεύσει και άλλα τόσα κρίθηκαν ακατοίκητα.
