Οι Ευρωπαϊκές ασφαλιστικές εταιρείες θα βρεθούν αντιμέτωπες με στρατηγικές αποφάσεις και δύσκολες επιλογές το 2012 καθώς οι πρόσφατες υποβαθμίσεις συμπιέζουν περαιτέρω την κεφαλαιακή τους επάρκεια, σύμφωνα με την έκθεση της Ernst & Young με τίτλο European Insurance Industry Outlook. Η αστάθεια και η επιδείνωση των μακροοικονομικών δεικτών αλλά και του πολιτικού κλίματος επηρεάζουν αρνητικά τόσο τους ισολογισμούς, όσο και τους καταναλωτές και τους επενδυτές. Οι ανάγκες και οι προσδοκίες των καταναλωτών μεταβάλλονται ραγδαία, ενώ η ανάπτυξη σε μια ώριμη αγορά παραμένει δύσκολος στόχος. Ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων δημιουργεί σημαντικές προκλήσεις για τις ασφαλιστικές εταιρείες που αγωνίζονται να βελτιώσουν τόσο τον κύκλο εργασιών όσο και τα κέρδη τους.
«Οι οικονομικές εξελίξεις στην Ευρώπη επηρεάζουν αρνητικά στους ισολογισμούς των ασφαλιστικών εταιρειών και ενδέχεται να οδηγήσουν σε ένα παρατεταμένο κλίμα στασιμότητας στην οργανική ανάπτυξη», λέει ο Andreas Freiling, Insurance Leader της Ernst & Young για την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή, την Ινδία και την Αφρική (EMEIA). «Οι δημοσιονομικές ανισορροπίες που οδήγησαν στην υποβάθμιση του δημοσίου χρέους των πιο αδύναμων Ευρωπαϊκών χωρών έχουν επηρεάσει αρνητικά τους ισολογισμούς πολλών ασφαλιστών και αντασφαλιστών.
Μέχρι σήμερα η υψηλή κεφαλαιακή επάρκεια και η μακροπρόθεσμη προοπτική των περισσοτέρων ασφαλιστικών εταιρειών φαίνεται να καθησυχάζει τους οίκους αξιολόγησης. Είναι γενικά αποδεκτό ότι κάποιος βαθμός έκθεσης στο δημόσιο χρέος, ιδιαίτερα των χωρών στις οποίες έχουν παρουσία, είναι απαραίτητος για τις ασφαλιστικές. Ωστόσο, καθώς δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα λύση της κρίσης της Ευρωζώνης, ο συνδυασμός της εγγενούς έκθεσης του κλάδου στο δημόσιο χρέος και των μακροπρόθεσμων συνεπειών της ύφεσης και των χαμηλών επιτοκίων στην ασφαλιστική αγορά ενδέχεται να υποχρεώσει τους οίκους αξιολόγησης να αναθεωρήσουν τις αξιολογήσεις των ασφαλιστικών εταιρειών».
Η Ernst & Young πιστεύει ότι ο ασφαλιστικός κλάδος θα πρέπει να εστιάσει σε πέντε σημεία το 2012:
1. Αναδιοργάνωση με στόχο αμεσότερη αντίδραση στις προκλήσεις. Το Ευρωπαϊκό περιβάλλον εξακολουθεί να μεταβάλλεται ραγδαία, μειώνοντας τα περιθώρια σφάλματος και αυξάνοντας τις πιέσεις στα διευθυντικά στελέχη για άμεση ανταπόκριση. Οι ασφαλιστές που εντοπίζουν έγκαιρα τις στρατηγικές επιλογές και αντιδρούν αποτελεσματικά θα έχουν το συγκριτικό πλεονέκτημα για να ελαχιστοποιήσουν τις δυσάρεστες επιπτώσεις της αρνητικής τροπής της αγοράς αλλά και για να εκμεταλλευθούν τις ευκαιρίες σε μια ενδεχόμενη ανάκαμψη. Σημαντικές αλλαγές που επηρεάζουν το οικονομικό μέλλον της Ευρώπης σε συνδυασμό με την προοπτική χαμηλών ρυθμών ανάπτυξης και την πίεση των ρυθμιστικών αρχών θα ωθήσουν τους κορυφαίους ασφαλιστές να αναθεωρήσουν την επιχειρησιακή τους δομή, το μείγμα των πολιτικών τους και τα αναπτυξιακά τους προγράμματα.
2. Αλλαγή των χρηματοοικονομικών διαδικασιών και συστημάτων. Με δεδομένη την κρίσιμη σημασία των χρηματοοικονομικών λειτουργιών και συστημάτων, οι ασφαλιστικές εταιρείες θα χρειασθεί να τροποποιήσουν τις εσωτερικές τους διαδικασίες ώστε να επιτύχουν τους στρατηγικούς και επιχειρησιακούς τους στόχους. Επιπλέον, οι εντεινόμενες πιέσεις από το ρυθμιστικό και λογιστικό πλαίσιο υποχρεώνουν τις εταιρείες να παρέχουν λεπτομερέστερα στοιχεία σε τακτικότερη βάση. Οι τρέχουσες διαδικασίες και τα συστήματα των ασφαλιστικών εταιρειών καθώς και ο προβληματισμός για την ποιότητα των δεδομένων δεν βοηθούν στην επίτευξη αυτού του στόχου. Επιπλέον, όλες οι ασφαλιστικές εταιρείες δεν ξεκινούν από το ίδιο σημείο όσον αφορά τις οικονομικές τους δυνατότητες καθώς και το επίπεδο των τεχνολογικών συστημάτων που διαθέτουν.
3. Ολοκληρωμένη διαχείριση κινδύνου για τη διάγνωση νέων και διάχυτων κινδύνων. Οι Ευρωπαϊκές εταιρείες Γενικών Ασφαλίσεων και οι αντασφαλιστές αντιμετωπίζουν προκλήσεις που προέρχονται τόσο από την αύξηση της συχνότητας των γνωστών κινδύνων, όσο και από αναδυόμενους ασφαλιστικούς κινδύνους στα χαρτοφυλάκιά τους. Η αντιμετώπιση των ζητημάτων αυτών απαιτεί την εφαρμογή μιας πιο αυστηρής διαχείρισης και ανάληψης κινδύνων στα υφιστάμενα χαρτοφυλάκια. Επιπλέον θα χρειασθούν τεχνικές Διαχείρισης Επιχειρηματικού Κινδύνου υψηλότερου επιπέδου για τον εντοπισμό και τη διαχείριση ενδεχόμενων συσχετισμών κινδύνων μεταξύ διαφορετικών χαρτοφυλακίων. Οι ασφαλιστές θα πρέπει να αναβαθμίσουν το ρόλο των τεχνικών Διαχείρισης Επιχειρησιακού Κινδύνου στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και να εφαρμόσουν ένα απλούστερο και πιο συγκεντρωτικό μοντέλο διαχείρισης κινδύνου.
4. Ευθυγράμμιση του χαρτοφυλακίου των προϊόντων με τις μεταβαλλόμενες ανάγκες των καταναλωτών. Η πρόκληση για τους Ευρωπαίους ασφαλιστές ζωής είναι η εξισορρόπηση της ανάγκης να χρεώνουν για υψηλότερους κινδύνους με την προτίμηση των καταναλωτών για προϊόντα χαμηλότερου κόστους και πιο εύκολα κατανοητά. Αρκετές ασφαλιστικές δεν έχουν πλήρως κατανοήσει την ανταγωνιστική αξία ενός προσιτού προϊόντος ευθυγραμμισμένου με τις σταδιακές αλλαγές στις διαθέσεις, τη συμπεριφορά και τα κίνητρα του καταναλωτή. Αλλαγές που προέκυψαν κυρίως από τον αυξανόμενο ρόλο του διαδικτύου ως εργαλείου πώλησης και πληροφόρησης.
5. Βελτίωση της ανταγωνιστικότητας μέσω της προσαρμογής των δικτύων διανομής. Η αυξημένη χρήση του διαδικτύου συνεχίζει να υποκαθιστά τα παραδοσιακά μοντέλα διανομής και marketing τόσο στις ασφάλειες ζωής όσο και στις γενικές ασφάλειες. Παράλληλα, οι αλλαγές στο ρυθμιστικό πλαίσιο θα επηρεάσουν το τραπεζοασφαλιστικό μοντέλο σε ορισμένες χώρες αλλάζοντας το ανταγωνιστικό τοπίο και δημιουργώντας ευκαιρίες για νέες σχέσεις διανομής. Οι ασφαλιστές και τα δίκτυα διανομής τους θα πρέπει να μάθουν να μοιράζονται τις πληροφορίες σχετικά με τους πελάτες τους και να εξασφαλίσουν την απαραίτητη εκπαίδευση που προϋποθέτει η πώληση μέσω όλων των δικτύων διανομής.
«Οι προτεινόμενες αλλαγές στο ρυθμιστικό πλαίσιο, οι οποίες τροποποιούν τα λογιστικά πρότυπα αλλά και τα κριτήρια φερεγγυότητας, θα επηρεάσουν τις ασφαλιστικές εταιρείες από διοικητική αλλά και από λειτουργική άποψη», παρατηρεί ο Shaun Crawford, Global Insurance Sector Leader της Ernst & Young. «Για παράδειγμα, οι ασφαλιστικές εταιρείες θα πρέπει να επανεξετάσουν το μείγμα πολιτικών και προϊόντων υπό το πρίσμα των αναμενομένων κεφαλαιακών απαιτήσεων. Οι επικείμενες αλλαγές στο ρυθμιστικό πλαίσιο θα υποχρεώσουν τις ασφαλιστικές εταιρείες να παρέχουν πληρέστερη πληροφόρηση, το οποίο προϋποθέτει καλύτερης ποιότητας στοιχεία και ενδεχομένως αναθεώρηση των χρηματοοικονομικών συστημάτων».
Ο Λάμπρος Γκόγκος, Executive Director of Actuarial and Insurance Services της Ernst & Young για την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη σχολιάζει για την ασφαλιστική αγορά στην Ελλάδα:
«Η ελληνική ασφαλιστική αγορά βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με ένα μεγάλο αριθμό ζητημάτων που έρχονται να προστεθούν στα εξωγενή προβλήματα που δημιουργεί η οικονομική κρίση. Τα αποτελέσματα του PSI στο ενεργητικό των εταιρειών, η ακυρωσιμότητα των συμβολαίων ζωής, η αύξηση των ανασφάλιστων οχημάτων με την ταυτόχρονη μείωση των οχημάτων που βρίσκονται σε κυκλοφορία, τα χρόνια προβλήματα των παλαιότερων νοσοκομειακών συμβολαίων και η κρίση αναξιοπιστίας που δημιούργησαν οι πρόσφατες ανακλήσεις αδειών, αποτελούν τα καίρια άμεσα θέματα όλων των ασφαλιστικών εταιρειών στην Ελλάδα. Αξίζει να σημειωθεί, ότι τα ζητήματα αυτά παρατηρούνται σε μια περίοδο προετοιμασίας για ένα καινούριο εποπτικό και λειτουργικό πλαίσιο, αυτό του Solvency II, με αυξημένες κεφαλαιακές απαιτήσεις».
