Το μοντέλο της Κύπρου για την διάσωση ή την εξυγίανση μιας τράπεζας της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι προ των πυλών. Η περίπτωση μιας τράπεζας όπως συνέβη π.χ. με την Λαϊκή Τράπεζα Κύπρου θα αντιμετωπίζεται πλέον όπως αντιμετώπισαν την Κυπριακή τράπεζα και ίσως ακόμα πιο σκληρά. Ας δούμε τι προτείνεται από τις Βρυξέλλες:
1. Κυβερνητικά μέτρα σταθεροποίησης τραπεζών σε περίπτωση συστημικής κρίσης
Ενεργοποίηση χρηματοοικονομικών εργαλείων, που θα ενεργοποιούνται με κήρυξη κατάστασης συστημικής κρίσης από Συμβούλιο κατόπιν διαβούλευσης με Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου. Προϋπόθεση να έχει υπάρξει πλήρες bail-in (σωτηρία εκ των έσω) σε μετόχους και πιστωτές χαμηλής εξασφάλισης τραπεζικών ιδρυμάτων (π.χ. εταιρικά ομόλογα της τράπεζας κ.λπ.) υπό εξυγίανση. Η πλειονότητα των κρατών μελών, θεωρεί ότι, η εν λόγω πρόταση παραπέμπει ευθέως σε χρήση δημόσιων πόρων για διάσωση τραπεζών (bail-out) και ταυτόχρονα αποτρέπει το bail-in των πιστωτών.
2. Προληπτική ανακεφαλαιοποίηση
Θα αφορά σε τραπεζικούς οργανισμούς, σε τιμές αγοράς, ως αποτέλεσμα πραγματοποιηθέντος τεστ αντοχής, το οποίο αναδεικνύει κεφαλαιακές ανάγκες σε έναν οργανισμό, ο οποίος όμως προς το παρόν πληροί απαιτήσεις κεφαλαιακής επάρκειας. Δεδομένης της αρνητικής στάσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας προς την εν λόγω πρόταση, προτείνεται ο περιορισμός της χρήσης αυτής της μεθόδου σε περιπτώσεις μόνο που το τεστ αντοχής γίνει σε επίπεδο Ενιαίου Μηχανισμού Εποπτείας (οι 128 μεγαλύτερες τράπεζες θα εποπτεύονται πλέον από την ΕΚΤ) και με πιθανότητα πρόβλεψης μεταβατικής περιόδου, με σκοπό τη πλήρη απάλειψή του.
3. Θέμα επίσπευσης ημερομηνίας εφαρμογής bail-in
Σε κείμενο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου υπάρχει αναφορά σε ημερομηνία εφαρμογής το 2018, ενώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προτείνει ημερομηνία εφαρμογής τη 1/7/2017. Χώρες μέλη όπως Γερμανία, Δανία, Φιλανδία, έχουν πάγια θέση την πλήρη εφαρμογή εργαλείου bail-in το συντομότερο δυνατόν, ενώ άλλες χώρες μέλη, με επικεφαλείς τη Γαλλία και την Ιταλία, επιμένουν για τα τέλη 2018, τέσσερα χρόνια μετά από έναρξη ισχύος της Οδηγίας. Το πότε θα εφαρμοστεί έχει λίγη σημασία πλέον, διότι έχουν αποφασίσει για την συμμετοχή των ιδιωτών στην σωτηρία ή την εξυγίανση μιας τράπεζας.
Το μέγα ερώτημα που δημιουργείται είναι αν τελειώσουν οι δημόσιοι πόροι για bail-out και οι μέτοχοι μαζί με τους πιστωτές δεν καλύψουν όλο το απαιτούμενο ποσό σωτηρίας (bail-in) ποιος θα έχει σειρά; Η απάντηση είναι σχεδόν βέβαιη: Οι καταθέτες.
